«سکته گرمایی»؛ خطرات پنهان گرمای شدید برای سلامت انسان

هم‌زمان با تداوم موج‌های گرمای شدید در اروپا، آسیا، و بخش‌هایی از آمریکا، کارشناسان سلامت نسبت به پیامدهای جدی افزایش دما هشدار داده‌اند. گرما می‌تواند از گرمازدگی خفیف با علائمی مانند سرگیجه، سردرد، لرزش و تشنگی شروع بشود و تا «سکته گرمایی» پیش برود.

سکته گرمایی وضعیتی اورژانسی است که در آن دمای مرکزی بدن از 40.6 درجه سانتی‌گراد فراتر می‌رود. این وضعیت ممکن است به آسیب دائمی اندام‌ها یا حتی مرگ منجر شود. از علائم سکته گرمایی می‌توان به نفس نفس زدن، گیجی، تشنج، و تهوع اشاره کرد.

نوزادان، سالمندان، افراد بی‌خانمان، کارگران فضای باز، و کسانی که به بیماری‌های قلبی و ریوی یا دیابت مبتلا هستند، بیش از دیگران در معرض خطر قرار دارند. بر اساس پژوهش‌ها، سالانه نزدیک به نیم میلیون نفر در جهان بر اثر گرمای شدید جان خود را از دست می‌دهند، و تغییرات اقلیمی سهم بزرگی در افزایش این تلفات داشته است. گرمای شدید همچنین خطر آلودگی هوا و دود آتش‌سوزی‌های جنگلی را افزایش می‌دهد، و می‌تواند موجب زایمان زودرس و کاهش وزن نوزادان هنگام تولد شود.

کارشناسان می‌گویند خطر مرگ‌ومیر در اوایل تابستان که بدن هنوز با گرما سازگار نشده بیشتر است، و مناطقی که به گرما عادت ندارند آسیب‌پذیرتر هستند. آنها بر لزوم توسعه فضاهای سایه‌دار، بهبود طراحی ساختمان‌ها، ایجاد سامانه‌های هشدار سریع، و رعایت توصیه‌های ایمنی تأکید می‌کنند.

از جمله مهم‌ترین توصیه‌ها پرهیز از فعالیت در گرم‌ترین ساعات روز، نوشیدن آب کافی، استراحت بیشتر، پوشیدن لباس مناسب، و توجه ویژه به سالمندان و افراد آسیب‌پذیر است؛ زیرا سکته گرمایی یک وضعیت اورژانسی است و نیاز به درمان فوری دارد.

کارشناسان همچنین تأکید می‌کنند که موج‌های گرمای شدید دیگر رویدادهایی استثنایی نیستند، بلکه به بخشی از واقعیت جدید آب‌وهوایی جهان تبدیل شده‌اند. به گفته آنها، دولت‌ها باید علاوه بر اقدامات بلندمدت برای مقابله با تغییرات اقلیمی، برنامه‌های فوری‌تری برای حفاظت از سلامت عمومی اجرا کنند.

از جمله این برنامه‌ها افزایش دسترسی به مراکز خنک‌کننده، اصلاح ساعات کاری در روزهای بسیار گرم، تقویت خدمات اورژانس، و ارائه آموزش عمومی درباره خطرات گرما است تا از افزایش مرگ‌ومیر انسانی در سال‌های آینده جلوگیری شود.