تاکید سران ناتو بر افزایش پشتیبانی از اوکراین و منع دست‌یابی ایران به سلاح هسته‌ای

طبق پیش‌نویس بیانیه نهایی اجلاس سران «ناتو» که توسط خبرگزاری «رویترز» رؤیت شده، قرار است رهبران کشورهای عضو سازمان پیمان آتلانتیک شمالی «ناتو» در نشست پیشِ‌رو خود در آنکارا که هفته آینده برگزار می‌شود، بر تعهد برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای تاکید کنند و از تهران بخواهند به آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز احترام بگذارد.

بر اساس متن این بیانیه که از سوی سفرای کشورهای عضو این سازمان تصویب شده و قرار است در نشست 7 و 8 ژوئیه به تأیید رهبران برسد، این ائتلاف بار دیگر «تعهد قاطع» خود به اصل دفاع جمعی مندرج در ماده 5 معاهده واشینگتن را اعلام خواهد کرد؛ اصلی که بر اساس آن، حمله به یک کشور عضو، حمله به همه اعضای ناتو تلقی می‌شود.

در این بیانیه همچنین تاکید شده است که «ایران هرگز نباید به سلاح هسته‌ای دست یابد» و از تهران خواسته شده است «آزادی کامل کشتیرانی در تنگه هرمز» را رعایت کند؛ در شرایطی که تنش‌ها درباره امنیت این گذرگاه راهبردی همچنان ادامه دارد.

این موضع‌گیری در حالی مطرح می‌شود که طی هفته‌های گذشته، بحث‌ها درباره آینده کشتیرانی در تنگه هرمز پس از جنگ اخیر ایران و اسرائیل و ترتیبات جدید برای مدیریت عبور و مرور در این مسیر شدت گرفته است. همچنین برخی کشورهای اروپایی اعلام کرده‌اند در صورت فراهم شدن شرایط، آماده مشارکت در حفاظت از کشتیرانی در این منطقه هستند.

حمایت جدید از اوکراین

پیش‌نویس بیانیه ناتو همچنین شامل تعهد کشورهای عضو برای ارائه 70 میلیارد یورو (حدود 80 میلیارد دلار) کمک نظامی به اوکراین در سال 2026 است و بر حفظ سطحی مشابه از این حمایت دست‌کم در سال 2027 تاکید دارد.

به گفته دیپلمات‌ها، هدف این اقدام نشان دادن این است که کشورهای اروپایی و کانادا اکنون بخش عمده هزینه‌های حمایت نظامی از کی‌یف را بر عهده گرفته‌اند؛ در حالی که تلاش می‌کنند هم به ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهوری اوکراین، درباره تداوم حمایت‌ها اطمینان دهند و هم دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا را متقاعد سازند که متحدان اروپایی به تعهدات خود عمل کرده‌اند.

انتظار می‌رود زلنسکی در یک ضیافت شام با رهبران ناتو شرکت کند، اما در جلسه اصلی اجلاس شرکت نخواهد کرد، اقدامی که مقامات می‌گویند با هدف جلوگیری از ایجاد اختلاف با ترامپ بر سر مسئله اوکراین انجام می‌شود.

پیامی به مسکو

پیش‌نویس بیانیه، روسیه را به عنوان «تهدیدی دیرینه برای امنیت و ثبات در منطقه یورو-آتلانتیک» توصیف و تاکید می‌کند که کشورهای عضو اروپایی و کانادا، مطابق با درخواست‌های ایالات متحده برای افزایش هزینه‌های دفاعی، مسئولیت بیشتری برای دفاع از این اتحاد بر عهده دارند.

این اجلاس همزمان با تلاش‌های این اتحاد برای نشان دادن وحدت بین اعضای خود، پس از ماه‌ها اختلاف نظر بر سر جنگ اوکراین، مسئله هسته‌ای ایران و آینده تقسیم بار دفاعی در ناتو، برگزار می‌شود.