هیئت آمریکایی برای مذاکرات با ایران راهی ژنو شد

پیش از دور سرنوشت‌ساز گفت‌وگوها درباره پرونده هسته‌ای، هیئت آمریکایی به ریاست استیو ویتکاف، فرستاده ویژه، ترامپ راهی ژنو شد؛ جایی که عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، و بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، از روز دوشنبه در آن حضور دارند.

به گزارش وب‌سایت «آکسیوس»، مقام‌های آمریکایی اعلام کردند که واشینگتن انتظار دارد ایران امروز سه‌شنبه با امتیازهای ملموس در ارتباط با برنامه هسته‌ای خود وارد مذاکرات شود.

«به‌صورت غیرمستقیم»

در همین حال، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در هواپیمای ریاست‌جمهوری تأکید کرد که «به‌صورت غیرمستقیم» در گفت‌وگوهای میان ایالات متحده و ایران درباره برنامه هسته‌ای تهران مشارکت خواهد داشت و افزود که معتقد است ایران خواهان دستیابی به توافق است.

ترامپ به خبرنگاران گفت: «به‌صورت غیرمستقیم در آن مذاکرات مشارکت خواهم کرد».

ترامپ افزود: «این گفت‌وگوها بسیار مهم خواهند بود».

او در پاسخ به پرسشی درباره احتمال دستیابی به توافق اظهار داشت که ایران مدت‌ها در مذاکرات موضعی سخت‌گیرانه اتخاذ کرده بود، اما تابستان گذشته زمانی که ایالات متحده سایت‌های هسته‌ای را بمباران کرد، پیامدهای این رویکرد را آموخت.

ترامپ همچنین اشاره کرد که این بار ایرانی‌ها انگیزه بیشتری برای مذاکره دارند و گفت: «فکر نمی‌کنم آن‌ها بخواهند پیامدهای عدم دستیابی به توافق را متحمل شوند.» او ابراز امیدواری کرد که ایران این بار منطقی‌تر رفتار کند.

این اظهارات در حالی بیان می‌شود که مقام‌های آمریکایی چند روز پیش به خبرگزاری رویترز گفته بودند ارتش آمریکا برای احتمال اجرای یک کارزار نظامی طولانی‌مدت در صورت شکست مذاکرات آماده می‌شود.

غنی‌سازی اورانیوم

پیش از حملات آمریکا در ژوئن گذشته، مذاکرات هسته‌ای به دلیل درخواست واشنگتن از تهران برای کنار گذاشتن غنی‌سازی اورانیوم در داخل خاک ایران متوقف شده بود؛ درخواستی که ایالات متحده آن را مسیری بالقوه برای دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای می‌داند.

از سوی دیگر، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ماه‌هاست از ایران خواسته است سرنوشت ذخیره‌ای معادل 440 کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا را پس از حملات اسرائیل و آمریکا روشن کند و اجازه ازسرگیری کامل بازرسی‌ها، از جمله در سه سایت اصلی نطنز، فردو و اصفهان که در ژوئن هدف بمباران قرار گرفتند، را بدهد.

در مقابل، تهران بارها تهدید کرده است که در واکنش به هرگونه حمله، تنگه هرمز را خواهد بست؛ اقدامی که می‌تواند یک‌پنجم جریان نفت جهان را مختل کرده و قیمت نفت خام را به‌شدت افزایش دهد.

ایران روز دوشنبه رزمایش نظامی‌ای را در تنگه هرمز برگزار کرد؛ آبراهی بین‌المللی و گذرگاهی حیاتی برای صادرات نفت.

موانع احتمالی

با وجود این تهدیدهای متقابل، مذاکرات با موانع جدی احتمالی روبه‌روست. واشینگتن در پی آن است که دامنه گفت‌وگوها را به موضوعات غیرهسته‌ای نیز گسترش دهد، از جمله ذخایر موشکی ایران.

در مقابل، تهران تأکید کرده است که تنها درباره محدودیت‌های برنامه هسته‌ای خود در برابر کاهش تحریم‌ها مذاکره خواهد کرد و هرگز توقف کامل غنی‌سازی اورانیوم را نخواهد پذیرفت؛ همچنین موضوع توانمندی‌های موشکی خود را قابل مذاکره نمی‌داند.

در همین حال، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز گذشته در جریان سفر به مجارستان اظهار داشت که دستیابی به توافق با تهران دشوار خواهد بود. او گفت: «فکر می‌کنم فرصتی برای رسیدن به توافق از طریق مسیرهای دیپلماتیک وجود دارد.اما نمی‌خواهم در این باره اغراق کنم. کار دشواری خواهد بود. دستیابی به توافق با ایران برای همه بسیار سخت است، زیرا ما با روحانیون شیعه افراطی طرف هستیم که تصمیم‌ها را به‌صورت ایدئولوژیک می‌گیرند نه ژئوپلیتیکی».