حضور بیش از دو میلیون پناهجوی فلسطینی در اردن

پیشنهاد دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا برای تخلیه فلسطینی‌ها از نوار غزه و اعزام آنها به کشورهای همسایه، مشخصا مصر و اردن، انتقادات گسترده کشورهای عربی به‌ویژه امان را برانگیخت که چندین بار بر مخالفت خود با کوچ اجباری فلسطینیان تاکید کرده است.

شماری از کارشناسان و ناظران بر این باورند که سرازیرشدن صدها هزار فلسطینی به اردن که در حال حاضر میزبان میلیون‌ها پناهجوی فلسطینی است، تأثیر منفی بر این کشور خواهد گذاشت. همین وضعیت در مورد مصر نیز صادق است، اگرچه شمار فلسطینیان در این کشور بسیار کمتر است.

بیش از دو میلیون پناهجوی فلسطینی ثبت نام شده به طور رسمی در سازمان ملل، در اردن حضور دارند که حدود یک پنجم کل جمعیت این کشور است.
بر اساس گزارش تعدادی از ناظران، برخی احتمال داده‌اند، آمار واقعی بالاتر باشد.

روز نکبت و جنگ 1967

اصل و نسب اکثر این پناهجویان به صدها هزار فلسطینی باز می‌گردد که در جریان «روز نکبت» یا جنگی که به تأسیس اسرائیل در سال 1948 انجامید و به دنبال کوچ اجباری شمار انبوهی از فلسطینی‌ها، مجبور به ترک خانه‌های خود شدند.

موج دیگری از آوارگان فلسطینی از کرانه باختری و نوار غزه نیز پس از جنگ سال 1967 که طی آن اسرائیل کنترل اراضی اردن و مصر را به دست گرفت، وارد اردن شدند.

مقامات اردنی به اکثر آوارگان فلسطینی که در جریان حوادث «روز نکبت» وارد شدند و همچنین به آنهایی که متعاقبا از کرانه باختری آمده بودند، تابعیت دادند.

ادغام با مردم اردن

پیوندهای خانوادگی و وصلت‌های متعاقب و همچنین ادغام دو ملت در طول دهه‌ها منجر به ظهور شهروندان فلسطینی الاصل شد که خود را بخشی از جامعه اردن می‌دانند و در عین حال پیوندهای محکمی با ریشه‌های فلسطینی خود دارند.

امان در برابر این واقعیت، و با انگیزه پایبندی تاریخی خود به حق بازگشت و همچنین راه حل دوکشوری به عنوان تنها راه پایان دادن به مناقشه اسرائیل و فلسطین، بارها طی سال‌های گذشته و بعد از طرح پیشنهاد ترامپ برای جابه‌جایی فلسطینی‌ها از نوار غزه، با این طرح یا الحاق بخش‌های اشغالی کرانه باختری مخالفت کرده است.

ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن نیز هفته گذشته ضمن تاکید بر لزوم توقف شهرک سازی، هرگونه تلاش برای ضمیمه‌سازی سرزمین‌های فلسطینی توسط اسرائیل و کوچ اجباری فلسطینی‌های غزه و کرانه باختری را رد کرد.