روز جهانی زبان عربی؛ زبانی با 430 میلیون گویشور و بیش از 12 میلیون واژه
امروز جمعه 18 دسامبر مصادف با روز جهانی زبان عربی است که هر سال از سوی یونسکو و سازمان ملل متحد جشن گرفته میشود.
در چنین روزی در سال 1973، مجمع عمومی سازمان ملل متحد تصمیم گرفت زبان عربی را به لیست زبانهای رسمی کاربردی در مجمع عمومی و کمیتههای اصلی آن بیفزاید.
در پیشگفتار قطعنامه سازمان ملل متحد برای به رسمیت شناختن زبان عربی به عنوان یکی از شش زبان رسمی این سازمان آمده است که «مجمع عمومی به نقش مهم زبان عربی در حفظ و گسترش تمدن و فرهنگ بشر اذعان دارد» و درک میکند که «زبان 19 رسمی عضو مجمع عمومی» است، اما اینک عربی زبان رسمی در 23 کشور است.
در سال 2010، سازمان ملل متحد تصمیم گرفت تا شش زبان رسمی برگزیده خود را جشن بگیرد و 18 دسامبر را به عنوان روز بینالمللی زبان عربی انتخاب کرد. نخستین جشن روز جهانی زبان عربی توسط یونسکو در سال 2012 برگزار شد و خواستار ارتقای رسمی و بینالمللی زبان عربی در این روز شد.
در حال حاضر بیش از 430 میلیون نفر در سراسر جهان از جمله 23 کشور عربی و چندین استان یا ایالت در ایران، ترکیه، چاد، نیجر و مالی به زبان عربی سخن میگویند. همچنین بیش از یک و نیم میلیارد مسلمان در جهان این زبان را برای ادای مناسک و عبادات به ویژه جهت قرائت قرآن کریم و آشنایی با سنت و فقه مورد استفاده قرار میدهند.
زبانی با بیش از 12 میلیون واژه
زبان عربی فصیح (کلاسیک) در واقع لهجهای است که از بقیه گویشهای رایج در میان عربها در گذشته متمایز شد. عربها دارای چندین گویش و حتی زبان بودند بهطوریکه هر قبیلهای بدون قطع ارتباط با گویشهای مختلف، دارای گویش خاص خود بود.
تنوع گویشها و قدرت اشتقاقی زبان عربی، توان واژه سازی ویژه را به زبان عربی داده تا جایی که دانشمند برجسته عراقی «جواد علی» در کتاب «تاریخ عرب پیش از اسلام» تعداد واژگان این زبان را بیش از 12 میلیون واژه میداند به این ترتیب عربی را به جرات میتوان پربارترین زبان در تاریخ بشر دانست و كمتر زبان زندهای در جهان امروز وجود که واژهای از زبان عربی به آن راه نیافته باشد.
بهطوری که زبانهای فارسی، ترکی، کردی، اردو، هندی، مالایی، بلوچی و پشتو یا پتان بیش از هر زبان دیگری وامواژه عربی دارند و در میان زبانهای بزرگ جهان اسپانیایی بیش از هر زبان دیگر اروپایی از عربی تاثیر گرفته است. برخی کلمات و نامها تقریبا در همه زبانهای جهان در زبان عربی ریشه دارد، مانند نام قهوه و الکل و نام برخی از ستارگان و اصطلاحات علمی و فلسفی در اکثر زبانها نیز ریشه در عربی دارد.
البته زبان عربی هم به عنوان یک زبان زنده که در تاریخ با دیگر فرهنگها و زبانها تماس داشته و دارد، وامواژههایی را نیز پذیرفته است.
10 ویژگی زبان عربی
1- یکی از قدیمیترین زبانهای سامی و یکی از گستردهترین زبانها در جهان است.
2- بیش از 430 میلیون نفر در جهان به عربی صحبت میکنند.
3- به عربی "زبان ضاد" گفته میشود زیرا تنها زبانی است كه این حرف را دارد و تلفظ میشود.
4- در میان چهار زبان پرکاربرد در اینترنت است.
5- الفبای عربی دارای 28 حرف اساسی است، البته در زبانهای دیگری که حروف عربی را بهکار میبرند، مانند اردو، فارسی، کردی و ایغوری، حروف بیشتری به حروف اساسی عربی افزوده شده است.
6- تعداد واژگان زبان عربی بدون تکرار به بیش از 12 میلیون کلمه رسیده است.
7- زبان عربی در آغاز بدون علائم و نقطه نوشته میشد اما نقطهگذاری در قرن هفتم میلادی توسعه یافت، در حالی که سیستم علامتگذاری در قرن هشتم به آن افزوده شد.
8- زبان مالتی که یکی از زبانهای اروپایی است از زبان عربی مشتق شده است.
9- عمر زبان عربی کنونی، حداقل 1700 سال است و به ترتیب با زبانهای نبطی، آرامی، آشوری، عبری، کلدانی، امهری و تیگری همخانواده است.
10-بیش از یک میلیارد و نیم مسلمان در جهان و برخی مسیحیان جهان عرب نیز برای ادای مناسک دینی از زبان عربی استفاده میکنند.
