چرا اسرائیل با هرگونه توافق اتمی میان ایران و آمریکا مخالف است؟

موسسه «شورای آتلانتیک» در مقاله‌ای به تحلیل موضع اسرائیل در قبال توافق اتمی احتمالی جدید میان ایران و آمریکا پرداخته و گفته است صرف‌نظر از شرایط مندرج در معامله جدید میان تهران و واشینگتن، تل‌آویو با آن مخالفت خواهد کرد، چرا که با «اهداف راهبردی» اسرائیل در تضاد است.

به گفته آتلانتیک، با وجود خوش‌بینی اولیه اسرائیل نسبت به ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ در ایالات متحده به دلیل مواضع سخت‌گیرانه‌اش علیه ایران، اخیراً نشانه‌هایی از تغییر رویکرد واشینگتن نسبت به برنامه هسته‌ای ایران باعث نگرانی شدید تل‌آویو شده است.

اسرائیل امیدوار بود که با روی کار آمدن ترامپ فرصتی برای حمله نظامی به تأسیسات هسته‌ای ایران فراهم شود. افزایش حضور نظامی ایالات متحده در خاورمیانه و لحن تهدیدآمیز مقامات آمریکایی به نظر می‌رسید نشانه‌ای از چنین احتمالی باشد.

اما پس از دیدار اخیر ترامپ با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، و اعلام تمایلش به مذاکره با ایران، مقامات اسرائیلی شگفت‌زده شدند. اکنون روشن است که دو طرف در مسیر دستیابی به توافقی جدید هستند که برخلاف انتظار اسرائیل شامل برچیدن کامل تأسیسات اتمی ایران نمی‌شود.

بر اساس تحلیل آتلانتیک، حتی توافقی که توانایی ایران برای ساخت بمب اتم را به شدت محدود کند هم از دید اسرائیل کافی نیست و کماکان خطرناک تلقی می‌شود.

از نظر تل‌آویو، معامله تهران و واشینگتن موجب مشروعیت بین‌المللی و دادن امتیازات اقتصادی خواهد شد، که در مجموع حکومت ایران را تقویت خواهد کرد. نتانیاهو تاکنون چندین بار نمایندگانی برای متقاعد کردن تیم آمریکایی برای خودداری از مذاکره فرستاده، اما موفق نشده است.

تفاوت دیگاه‌ها میان اسرائیل و آمریکا

به گفته آتلانتیک، تفاوت دیدگاه اسرائیل و آمریکا در خصوص تحریم‌ها نیز آشکار است. از نظر اسرائیل، تحریم ابزاری برای براندازی است؛ اما واشینگتن آن را اهرمی برای محدود کردن فعالیت‌ هسته‌ای تهران می‌داند.

حتی اگر توافقی حاصل شود که شامل محدودیت سطح غنی‌سازی به 3.67 درصد، خروج ذخایر اورانیوم غنی‌شده از ایران، توقف سانتریفیوژهای پیشرفته، و نظارت شدید روی برنامه اتمی ایران بدون بندهای پایان قرارداد باشد، اسرائیل باز هم آن را تهدیدی علیه خود تلقی خواهد کرد.

بر اساس این تحلیل، از دید اسرائیل، بهترین فرصت برای تغییر رژیم همین وضعیت کنونی است که ایران ضعیف و منزوی شده است، و هرگونه توافقی این فرصت را از بین می‌برد. علاوه بر این، توافق هسته‌ای قدرت چانه‌زنی اسرائیل با دولت جدید آمریکا را تضعیف می‌کند، و حمله نظامی اسرائیل به ایران را در سطح بین‌المللی بسیار دشوار می‌سازد.

به گفته آتلانتیک، در نهایت حتی اگر توافق احتمالی مذکور موجب فاصله گرفتن ایران از بمب اتم شود، اسرائیل به دلیل اهداف ژئوپلیتیکی بلندمدتش با آن مخالفت خواهد کرد؛ امری که به گشایش شکاف راهبردی میان واشینگتن و تل‌آویو و احتمالاً تنش‌های جدی میان آنها خواهد انجامید.