آیا القاعده دوباره در افغانستان در حال سازماندهی است؟

کارشناسان می‌گویند که بسیاری از اعضای ارشد شبکه القاعده ایمن الظواهری رهبر القاعده که در کابل کشته شد را دنبال کرده‌اند و اکنون در افغانستان فعالیت می‌کنند.

روزنامه «ایندیپندنت» به نقل از کارشناسان نوشته است: «اعضای ارشد القاعده محیطی را پیدا کرده‌اند که به آنها اجازه می‌دهد با کمترین مداخله از سوی حاکمان طالبان به فعالیت خود ادامه دهند.»

بر بنیاد گزارش ایندیپندنت، القاعده امروز نسبت به زمانی که حملات 11 سپتامبر را انجام داد کوچک‌تر شده و گزارش‌های اطلاعاتی اخیر ایالات متحده نشان می‌دهد که این گروه نسبت به گروه‌هایی مانند «داعش»، تهدید کمتری در منطقه است.

با این وجود سیف‌العدل رهبر جدید القاعده که یک کارشناس مواد منفجره است، همچنان تحت تعقیب‌ «اف‌بی‌آی» است و 10 میلیون دلار جایزه برای سر او تعیین شده است.

احمد ضیا سراج، رئیس پیشین ریاست عمومی امنیت ملی افغانستان که بین سال‌های 2017 و 2018 عملیات‌ ضد عوامل القاعده را رهبری می‌کرد، به ایندیپندنت گفت، بیش از 400 نفر عضو القاعده را بازداشت کرده بود.

او گفت: «در طول بازجویی‌ها این اسیران توطئه‌های در حال انجام برای هدف قرار دادن غرب را توصیف می‌کردند.»

احمد ضیا سراج که اکنون استاد دانشگاه «کینگز کالج لندن» در بخش مطالعات جنگ است، به ایندیپندنت گفت: «پس از اینکه [طالبان] افغانستان را گرفتند، اعضای القاعده خانواده‌های خود را به داخل افغانستان آوردند.»

سراج ادعا می‌کند که طالبان همواره با رهبران القاعده در کابل گفت‌وگو می‌کنند.

او افزود: «چرا که نه؟ این امن‌ترین مکان برای آنها در این سیاره است. آنها فقط گروه‌های تروریستی نیستند، آنها خانواده‌هایی دارند که با یکدیگر ازدواج کرده‌اند.»

در همین حال، ژنرال سمیع سادات، یکی از ژنرالان حکومت سابق افغانستان که اکنون در آمریکا به سر می‌برد ادعا کرد که برادر اسامه بن لادن، عبدالله بن لادن، و تعدادی از پسرانش از جمله کسانی هستند که از زمان تسلط طالبان به افغانستان بازگشته‌اند.

سادات مدعی است: «فتح الله منصور، رئیس اداره هوانوردی ملکی طالبان، یک نقطه کلیدی برای تماس با القاعده در رژیم بالفعل است.»

به گفته ژنرال سادات، او کسی است که زمان، مکان و مسیر را برای رهبران ارشد القاعده از جمله اعضای خانواده بن لادن، برای زندگی و سفر در سراسر افغانستان تعیین می‌کند.

مجله «لانگ وار ژورنال»، حدود دو ماه قبل به نقل از سیف‌العدل رهبر شبکه القاعده گزارش داد که این شبکه از حامیانش خواسته است، «برای کسب تجربه و آموزش‌های نظامی» به افغانستان بروند.

ایمن الظواهری، رهبر القاعده در 8 اسد 1401 در یک حمله هواپیمای بدون سرنشین آمریکا به یک خانه امن طالبان در کابل کشته شد. این خانه امن مربوط به سراج الدین حقانی، وزیر داخله طالبان اداره می‌شد. شبکه حقانی به شمول سراج الدین حقانی به دلیل روابط نزدیکش با القاعده در فهرست سازمان‌های تروریستی آمریکا و سازمان ملل قرار دارد.