آیا اقبال به دین در جامعه سعودی کاهش یافته است؟

ممدوح المهینی
ممدوح المهینی
منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:
فعال‌سازی حالت خواندن
100% Font Size
6 دقيقه (Reading time)

پادشاهی عربی سعودی ظرف سالیان گذشته، تحولات اساسی را پشت سرگذاشته که جایگاه این کشور را به سطوح دیگری انتقال داده است.

با این حال، افراط‌گریان به شدت برآشفته و ناراضی هستند و در شعارهای خود تاکید دارند که جامعه سعودی به دلیل موج تحولات و سیاست برخورد باز، در ابعاد تدین و التزام دینی، دچار پس‌رفت شده است.

این افراطیون، برپایی کنسرت موسیقی، نمایش فیلم سینمایی یا برگزاری تورنمنت ورزشی را به عنوان دستاویزی برای ترویج ادعاهای خود مطرح می‌سازند.

آیا چنین ادعایی درست است و حقیقتا از میزان تدین جامعه سعودی کاسته شده است؟

حقیقت این است که جامعه سعودی کاملا بر خلاف این مدعا، به جامعه‌ای با التزام دینی بیشتر و افراط‌گرایی مذهبی کمتر تبدیل شده است.

به باور افراط‌گریان، التزام دینی عبارت است از تحمیل شیوه و یک گونه از تفسیر متعصبانه و قبولاندن آن به زور بر مردم در مدارس، دانشگاه‌ها، بازار، مساجد و حتی استادیوم‌های فوتبال که ورود زنان به آنها ممنوع است.

خشم افراطیون به این دلیل است که تدین یا همان تعصب مورد نظرشان، که آنها را از اختیارات و نفوذ بی حد و حصری بر جامعه برخوردار می‌ساخت، طی سال‌های اخیر محدود شده است.

روال گذشته این بود که هر قدر تعصب آنها افزایش می یافت، بر محبوبیت مردمی این قشر نیز افزوده می‌شد و گستاخی آنها را دامن می‌زد.

با کاهش این نحوه تعصب خشک، از نفوذ افراطیون کاسته و حضور آنها در فضای عمومی جامعه محدود شد و از دایره توجه محافل مردمی خارج شدند. در حالی که پیشتر، همانند ستارگان مشهور در تلویزیون‌ها حضور داشتند و گفتمان نفرت‌پراکنی را ترویج کرده و دگراندیشان را هدف حملات تحریک‌آمیز قرار می‌دادند.

آری افراط‌گرایان حق دارند زیرا این شکل از تدین مدنظر آنها، در میان مردم سعودی رو به کاهش نهاده و در عوض، التزام حقیقی افزایش یافت که به روح حقیقی اسلام نزدیک‌تر است.

روح حقیقی که به ارزش افراد و انتخاب آنها احترام می‌گذارد بدون این که به شیوه طالبان، رفتار یا افکاری را به زور و اجبار بر آنها تحمیل کند. این شکل از التزام دینی در پادشاهی عربی سعودی، افزایش یافت به شکلی که ما اکنون جامعه‌ای متنوع‌ و متکثری را شاهدیم که جوهر دین را در اخلاق نیکو، رواداری و روح مدنیت می داند.

جامعه سعودی در حال حاضر دربر دارنده انبوهی از تابعیت‌ها، نژادها و ادیان گوناگون است که همگی در کمال صلح و صفا در کنار هم زندگی می‌کنند.

تدین به شیوه افراطیون عملا باعث افزایش نفاق می‌شود زیرا مردم متوسل به تظاهر شده و حقیقت خود را پنهان می‌سازند تا بتوانند خود را با نظم موجود هماهنگ کنند.

با افزایش تدین و التزام حقیقی به دین در جامعه سعودی، پدیده تظاهر نیز فروکش کرد زیرا افراد، دیگر مجبور به تظاهر به چیزی که به آن ایمان ندارند، نیستند. این موضوع، راز هرگونه تنوع در جوامع و قدرت شخصیت است.

ایجاد هرگونه توسعه و تمدن در جامعه‌ای از هم گسیخته و متزلزل که همواره چیزی را می نمایاند که به آن باور ندارد، ناممکن است.

تدین افراط‌گریان به معنای فروانداختن ارزش انسانی است که آن را در حذف زنان از جامعه و تبدیل آنها به موجوداتی نامریی، شاهد بودیم. تدین حقیقی که در جامعه سعودی گسترش یافت، بر خلاف این شکل از تدین افراطی، از اشتغال زنان برای کسب درآمد به دست خود حمایت کرده و شخصیت مستقل زنان را می‌پذیرد.

ما اکنون سفیران زن، فوتبالیست‌های زن، آشپزهای زن و کارمندان زن فعال در عرصه‌های مختلفی را می‌بینیم که در گذشته چنین فعالیت هایی برای زنان ممنوع بود.

مشاهده این که زنان سعودی، جایگاه و ارزش خود را در جامعه بازیافتند، بعد از این که مسافرت برای آنها بدون حضور مردی از خانواده ممنوع بود، واقعا زیبا و لذت‌بخش است.

پادشاهی عربی سعودی به مکانی تبدیل شده که شهروندان دیگر کشورها برای دیدن فیلم و یا حضور در کنسرت موسیقی یا نمایشگاه کتاب به دلیل وجود قوانین ممنوعیت در کشورشان، به سوی آن رهسپار می‌شوند. وجود چنین وضعیتی، بر احساس وابستگی به کشور می‌افزاید.

چنین ویژگی‌هایی، مورد پسند افراط‌گریان نیست. آنها خواستار کشوری کاملا بسته و واپس‌گرا هستند و سر جنگ با کشوری را دارند که به کانونی برای آزادی فردی و مکانی تبدیل شده که انسان، خوشبختی فارغ از محدودیت و سخت‌گیری را تجربه می‌کند.

تدین متمدنانه، هیچ منافاتی با هنر، نوآوری و بازدید از اماکنی تاریخی نظیر «العلا» ندارد که به یکی از مراکز توریستی سعودی تبدیل شده است. سعودی در حال حاضر دربردارنده تمامی ادیان، فرهنگ‌ها، نژادها و قومیت‌ها است و «چشم‌انداز 2030» بیانگر این امر است که سعودی، کانونی است که در آن تمامی این تنوع منحصر به فرد انسانی، در هم ادغام خواهد شد.

رهبری سعودی با تحمل باری سنگین، با حملات دشمنان روبرو شد و موانع دشوار زیادی را از سر راه برداشت. احیای مفهوم حقیقی التزام دینی، یکی از ثمرات این اقدامات شجاعانه است.

دیگر ویژگی رهبری سعودی، مبارزه مستقیم و شفاف با تندروی، فارغ از ملاحظات تبلیغاتی است و به همین دلیل است که آماج حملات مبلغان نفرت‌پراکنی و افراط‌گریان قرار گرفته که سعی دارند به چهره سعودی لطمه زده و آن را به انحراف از مسیر درست متهم کنند در حالی که واقعیت امر، کاملا عکس مدعای آنها است.

منبع: الشرق الاوسط

ترجمه: العربیه فارسی

رفع مسئولیت: مقالات منتشر شده، تنها نظر نویسندگان خود را منعکس می‌کنند.
بیشترین بازدید موضوعات مهم

بیشترین بازدید