.
.
.

مجمع تشخیص مصلحت نظام ایران از اهرم زد و بند تا مجمع بحران

حسن محمودی

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

مجمع تشخیص مصلحت نظام ایران مسئولیت حل اختلاف بین پارلمان و شورای نگهبان را بر عهده دارد. این مجمع ۴۴ عضو دارد وهر ۵ سال یکبار همه اعضای آن توسط ولی فقیه منصوب می‌شوند.
این مجمع تشخیص در سال ۱۳۶۶ توسط روح الله خمینی برای مهار و کنترل لوایح و قوانین مصوب پارلمان در مواردی که مغایر با نظرات ولی فقیه است، تاسیس شد و سپس در قانون اساسی وارد شد. بدین ترتیب ولی فقیه با دو اهرم مجمع تشخیص مصلحت و شورای نگهبان با ۱۲ عضو پر نفوذ پارلمان را از دور خارج کرد و آن را به یک مجلس صوری تبدیل کرد، اگر چه اعضای دوره جاری آن نیز منتصبین خود نظام هستند.

علی خامنه‌ای رهبر نظام در باره مجمع تشخیص مصلحت قبلا گفته بود: بخشی از اساسی‌ترین مسایل کشور در مجمع تشخیص مصلحت نظام حل و فصل می‌شود که این موضوع نشانگر جایگاه بسیار مهم مجمع است. مشورت دادن به رهبری برای سیاستهای کلی نظام و تنظیم این سیاست‌ها که در واقع هندسه اساسی نظام و قوای سه گانه است.

آینده مجمع تشخیص مصلحت

پس از انتصاب رئیسی بعنوان رئیس جمهور، ارگانهای تصمیم گیری نظام و منجمله مجمع تشخیص مصلحت دچار تنش‌هایی شد که انعکاسی از جنگ قدرت درونی است.

جامعه ایران با رکوردی بالا از فقر و فساد و بیکاری و و ضعیت فاجعه بار معیشتی بخصوص بعد از ۶ موج کرونا وفقدان واکسن و مافیای دارو در وضعیت طغیان و انفجار قرار دارد، لذا خامنه ای برای ایجاد سپر دفاعی در مقابل قیام های در راه مجبور به حذف و سلاخی جناحهای دیگر برای به کرسی نشاندن رئیسی بر مسند ریاست جمهوری شد.

به همین دلیل خامنه‌ای با پیگیری سیاست انقباض، در مرحله پایانی با جنگ قدرت درونی مواجه شده است. جنگ قدرتی که خلق الساعه نبوده و نشات گرفته از قیامهای سال ۹۶ و ۹۸ و اعتراضات گسترده چند ماه اخیر بوده است.

این جنگ قدرت که انعکاسی از خلا عظیم بی اعتمادی و عدم مشروعیت رژیم بخصوص بعد از ۶ موج کرونا و کشتار بی سابقه است اکنون گریبان خامنه‌ای را گرفته و به تمامی وجوه هندسه نظام و قوای سه گانه رژیم سرایت کرده است.
نمونه بارز سرباز کردن چنین بحرانی استعفا و کناره گیری صادق لاریجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام پس از انتصاب رئیسی بود. لاریجانی در جلسات شورای نگهبان شرکت نکرد و حتی حاضر به امضای اعتبار نامه ریاست جمهوری رئیسی نشد و در مراسم تحلیف وی نیز شرکت نکرد .

خامنه‌ای در حالی که او را با نام «آیت الله» صادق آملی لاریجانی بر این مسند منصوب کرده بود با نام آقای آملی لاریجانی عزل کرد. حذف و جراحی در نظام ولایت فقیه قدمتی ۴۲ ساله دارد اما روند تشدید آن در دوران پایانی سرعت گرفته است و از این به بعد نیز این ریزش ها بیشتر خواهد شد.
کرونا ، شرایط فاجعه بار اقتصادی و جو انفجاری جامعه مجالی برای این حکومت باقی نگذاشته است. چشم انداز تاریک دولت رئیسی در جنگ با تورم و فوران تضادهای اجتماعی فروپاشی نظام را در مقابل او قرار داده است
روزنامه همدلی در شماره ۱۶ شهریور ۱۴۰۰ در مطلبی که نظر سه جامعه شناس را درج کرده، از یک برآورد علمی در باره‌ی فروپاشی اجتماعی در ایران خبر داده است این روزنامه از قول یکی از این سه کارشناس می‌نویسد: « ایران دچار فروپاشی اجتماعی شده است. زنگ خطر جایی به صدا در می‌آید که فرو پاشی از ۵۰ در صد فراتر برود و وارد مرحله بحرانی شود که من معتقدم جامعه ما در این وضعیت قرار دارد.»

رفع مسئولیت: مقالات منتشر شده، تنها نظر نویسندگان خود را منعکس می‌کنند.