مکالمه ای تلفنی که خاورمیانه را لرزاند!

عبدالرحمن الراشد
عبدالرحمن الراشد - روزنامه فرامنطقه ای الشرق الاوسط
منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:
فعال‌سازی حالت خواندن
100% Font Size
4 دقيقه (Reading time)

در انتظار حمله نظامی به سوریه بودیم که رئیس جمهوری آمریکا وعده آن را داده بود؛ حمله ای که قرار بود برای مجازات نظام بشار اسد به خاطر کشتن هزار و پانصد نفر با گاز «سارین» صورت گیرد. اما اوباما به جای آن، به همپیمانان خود ضربه زد! آن هم با عشق بازی تلفنی که او با همپیمان اسد انجام داد، تا این که روحانی به سرعت پیروزی خود را اعلام کرد و در تهران به عنوان فاتح مورد استقبال قرار گرفت.

بسیاری در انتظار موشک های «توما هوک» برای مجازات نظام سوری بودند؛ موشک هایی که قرار بود پیامی نیز برای نظام ایرانی بفرستند تا دست به ساخت اسلحه اتمی نزند. اما اخبار مکالمه تلفنی همه را شوکه کرد؛ این نخستین تماسی بود که میان روسای جمهوری آمریکا و ایران از ۳۴ تا کنون برقرار می‌شد. پس از آن مواضع توام با جشن و سرور در واشینگتن و تهران اعلام شد که از «پیشرفت» در آب کردن یخ ها میان دو کشور سخن می‌گفت!

این مکالمه تلفنی «اوباروحانی»، مراکز تصمیم گیری در خلیج، اردن، ترکیه، اسرائیل و دیگر کشورها را نیز شوکه کرد. چه پیش آمده است؟ روحانی می گوید این اوباما بود که با او تماس گرفت، یک بار در حالی که هنگام خروج از هتل بود و بار دیگر هنگامی که در خودرو در مسیر فرودگاه بود. کاخ سفید اما می گوید این تیم روحانی بود که خواستار مکالمه تلفنی با اوباما شده بود.

مهم نیست کدام یک گوشی را قبل از دیگری برداشت. بلکه مهم آن است که چگونه اوباما قانع شد که به ایرانی ها با شکست سکوتی که در طول ریاست جمهوری اش ادامه داشت، پاداش دهد، حتی پیش از آن که ایرانی ها چیزی به جز سخنان شیرین به او بدهند؟ این سوالی است که نگرانی دولت های منطقه را برانگیخته است: چه چیزی در پس این عشق بازی تلفنی نهفته است؟ عمق روابط به چه اندازه است؟ ما می دانیم که پادشاهی عمان پیام هایی میان تهران و واشینگتن رد و بدل کرده است و ظریف و کری وزرای امور خارجه ایران و آمریکا نیز هفته پیش با یکدیگر دیدار کردند. آیا مکالمه تلفنی نتیجه آن است؟

نمی توان از اهمیت تماس ها میان دو دشمن کاست و طبیعی است که نسبت به پیامدهای آن دلهره داشت، اما نگرانی برای چیست؟ ایالات متحده ابرقدرتی است که می تواند موازنه قدرت در منطقه را بر هم بزند، ابر قدرتی که ایران را در سه دهه گذشته از نظر سیاسی، نظامی و اقتصادی محاصره کرده بود. اگر تغییری در سیاست های ایالات متحده پیش بیاید، روابط کشورهای منطقه شاهد تغییر زیادی خواهد شد. هنوز مشخص نیست، چرا اوباما تصمیم گرفته در بسته را در برابر نظامی بگشاید که همه روسای جمهوری آمریکا بر شرور بودن و مقابله با آن از راه تحریم و محاصره، اجماع کرده بودند. آیا اوباما می خواهد نیکسون دیگری باشد که روابط با چین را در دهه هفتاد قرن گذشته از سر گرفت؟ شاید اینگونه باشد. اما ایرانی ها در مقابل این گشایش چه چیزی به آمریکایی ها خواهند داد؟ هیچ چیز، جز دادن پیام به عقاب ها در ایران که آن را شکست و عقب نشینی آمریکا قلمداد کردند.

بدون پشتیبانی آمریکا از موضعی صریح و محکم در برابر ایران، کشورهای خاورمیانه نمی توانند با ایران مقابله کنند، چه اسلحه اتمی داشته باشد و چه اسلحه عادی، و در نهایت اوباما دوره ای جدید از تنش در منطقه را پایه گذاری کرد، و به طور مشخص در نبود سیاستی آشکار و شفاف در قابل ایران؛ آن هم ایرانی که نگرانی های جدیدی را باعث شده؛ مساله ای که شاید کشورهای را به اتخاذ سیاست های دفاعی جدیدی برای حمایت از خود در برابر ایرانی که از زندان آمریکایی ها آزاد خواهد شد.

رفع مسئولیت: مقالات منتشر شده، تنها نظر نویسندگان خود را منعکس می‌کنند.
بیشترین بازدید موضوعات مهم

بیشترین بازدید