.
.
.

چشم‌انداز روابط استراتژیک ریاض واشنگتن در دستان شاهزاده محمد بن سلمان

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

طبق برنامه، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری ایالات متحده آمریکا، 23 می 2017 در اولین سفر خارجی خود، راهی ریاض پایتخت پادشاهی سعودی خواهد شد. این اولین بار است که یک رئیس‌جمهوری آمریکا، در نخستین سفر خارجی خود به یک کشور عربی و یا یک کشور مسلمان سفر می‌کند.

پیش از برنامه‌ریزی این دیدار، دونالد ترامپ در ماه مارس در آمریکا با شاهزاده محمد بن سلمان، ولی ولیعهد سعودی دیدار کرد و این دیدار دوجانبه را دیداری توصیف کرد که روابط ایالات متحده آمریکا و پادشاهی سعودی را بازسازی کرد.

کارشناسان، دیدار شاهزاده محمد بن سلمان با رئیس‌جمهور آمریکا را نقطه تحول روابط دو کشور توصیف کردند که در دوره باراک اوباما به سردی گرائیده بود. برنارد هیکیل کارشناس امور خاورمیانه و شمال آفریقا در دانشگاه برینستون درباره این دیدار گفت: در این دیدار پیشرفت چشمگیری در موضوع مقابله با مداخله ایران در منطقه، مبارزه با داعش و حل بحران اسرائیل و فلسطین حاصل شد.

دوران اوباما

برنارد هیکیل در مقاله‌ای نوشت، باراک اوباما به هشدارهای سعودی گوش فرا نداد و سیاست‌های مداخله‌جویانه ایران در خاورمیانه را نادیده گرفت. پس از دیدار دونالد ترامپ با ولی ولعهد سعودی، رئیس‌جمهوری آمریکا درباره تغییر سیاست خارجی آمریکا، به پادشاهی سعودی امید بست و این اتفاقی است که در واقعیت نیز رخ داد.

آمریکا عملیات هوایی خود در یمن را نسبت به دوران اوباما افزایش داده است. این نشانه واضحی از نگرانی آمریکا درباره القاعده است و به همین دلیل حضورش در یمن را افزایش داده است. علاوه بر این مسئولان آمریکایی در حال توافق برای فروش تسلیحات با دقت اصابت بالا، به پادشاهی سعودی هستند؛ تسلیحاتی که در دوره اوباما فروش آنها به سعودی ممنوع بود.

ترامپ ملک سلمان را در جریان حمله هوایی آمریکا علیه رژیم سوریه قرار داد

دونالد ترامپ در تماس تلفنی با خادم حرمین شریفین، ملک سلمان بن عبدالعزیز، جزئیات اقدام نظامی آمریکا علیه اهداف نظامی در سوریه را شرح داد. ملک سلمان نیز به دونالد ترامپ برای اتخاذ این تصمیم تبریک گفت و آن را تصمیمی در راستای منافع منطقه و جهان توصیف کرد. یک مسئول در وزارت امور خارجه پادشاهی سعودی از حمایت کامل کشورش از عملیات نظامی آمریکا علیه اهداف نظامی در سوریه خبر داد. این حمله در پاسخ به بمباران شیمیایی بر علیه شهروندان بی‌گناه انجام شد. در حمله شیمیایی رژیم سوریه به شهروندان، ده‌ها نفر از جمله کودکان و زنان جان خود را از دست دادند. کاخ سفید نیز در بیانیه‌ای اعلام کرد رهبران دو کشور آمریکا و سعودی به لزوم استمرار تماس درباره قضایای محلی و موضوعات دوجانبه پای‌بند هستند.

آرامکو مالک بزرگترین پالایشگاه نفت در آمریکا

مجله فارین پالیسی گزارش کرد، شرکت نفتی آرامکوی سعودی، 100 درصد سهام پالایشگاه پورت آرثر در ایالات تگزاس را خریده است. این موضوع سعودی را مالک بزرگترین پالایشگاه نفت آمریکای شمالی کرد. قرار گرفتن پالایشگاه پورت آرثر در اختیار سعودی، رسیدن این کشور به بازار پرسود انرژی در آمریکا را تقویت کرد.

به گزارش فارین پالیسی، پالایشگاه پورت آرثر به دلیل حجم و اهمیت استراتژیک آن، گل سرسبد بازار نفت آمریکا به شمار می‌رود. این پالایشگاه روزانه 600 هزار بشکه نفت تولید می‌کند ومحصولاتش در نقاط مهمی از قاره آمریکا و از جمله رگ‌های حیاتی اقتصاد ایالات متحده آمریکا به فروش می‌رود.

قرارداد فروش پورت آرثر به سعودی، در خلال سفر شاهزاده محمد بن سلمان به آمریکا و دیدار او با دونالد ترامپ بسته شد.

قراردادهای اقتصادی به مبلغ 200 میلیارد دلار

کاخ سفید اعلام کرد که شاهزاده محمد بن سلمان و دونالد ترامپ موضوع قراردادهای اقتصادی به ارزش 200 میلیارد دلار را به بحث و گفتگو گذاشته‌اند. در بیانیه کاخ سفید آمده است که گسترش همکاری‌های اقتصادی میان ریاض و واشنگتن، فرصت‌های شغلی بی‌شماری در دو کشور به وجود خواهد آورد. ولی ولیعهد سعودی، رئیس‌جمهوری آمریکا را در جریان چشم‌انداز سعودی 2030 قرار داد و دو طرف فرصت‌های همکاری مشترک بین دو کشور را بررسی کردند. مقامات آمریکایی و سعودی قصد دارند با برداشتن گام‎های بیشتر روابط تجاری دو کشوررا بهبود بخشیده، سرمایه‌گذاری‌های دو جانبه را تقویت کرده و همکاری‌های بخش انرژی را گسترش دهند.

تحول تاریخی

شاهزاده فیصل بن فرحان آل سعود، مشاور ولی ولیعهد سعودی در گفتگو با تلویزیون فاکس‌نیوز درباره دیدار شاهزاده محمد بن سلمان و دونالد ترامپ گفت: «این یک دیدار تاریخی در زمینه روابط دو جانبه دو کشور بود. محمد بن سلمان ترامپ هماهنگی کم‌نظیری در زمینه‌های مختلف نشان دادند.»

به گفته شاهزاده فیصل بن فرحان، دو طرف موضوعات مهمی را در این دیدار به گفتگو گذاشتند و به نقطه نظرات مشترکی در این زمینه‌ها رسیدند. شاهزاده محمد بن سلمان تاکید ویژه‌ای بر اهمیت استراتژیک روابط دو کشور و ضرورت استمرار این روابط مثبت داشت.

نقطه نظرات مشترک درباره ایران

دیدار شاهزاده محمد بن سلمان و دونالد ترامپ نشان داد دو طرف در زمینه ایران اتفاق نظر کامل دارند. دولت آمریکا از مواضع طرف سعودی درباره ایران در دوره حکومت اوباما ابراز رضایت کرد. در همین زمینه ترامپ اقدامات طرف سعودی درباره اقدامات ایران در منطقه و مداخله این کشور در امور داخلی دیگر کشورها را تحسین کرد.

اولین مسئول اسلامی عربی

شاهزاده محمد بن سلمان اولین مقام عربی و مسلمان است که از زمان روی کار آمدن دونالد ترامپ به دیدار او رفت. دیدار ترامپ و محمد بن سلمان نشانگر عمق روابط دو کشور و جایگاه برتر کشور سعودی در جهان اسلام و جهان عرب است. این دیدار حاوی نکات بسیار مهمی بود. از جمله این نکات تاکید بر تقویت روابط استراتژیک سعودی آمریکا و همکاری جدی برای قدرتمند نگاه داشتن این کشور، بیش از هر زمان دیگری است. نقطه نظرات مشترک محمد بن سلمان و دونالد ترامپ و به ویژه اشتیاق رئیس‌جمهوری آمریکا برای شنیدن جزئیات چشم‌انداز سعودی 2030 نشانه‌ای از عمق و استحکام روابط استراتژیک دو کشور است.

تحول چشمگیر در مسیر مبارزه با تروریسم

دو طرف درباره لزوم تقویت تلاش‌ها در زمینه مبارزه با تروریسم و همکاری راهبردی در این زمینه تاکید کردند. بر این اساس شیوه‌ها و راه‌های تامین مالی گروه‎های تروریستی باید مورد هدف قرار گرفته و در زمینه اندیشه نیز باید با اندیشه‌های افراطگرایانه آنها مبارزه علمی صورت گیرد.

دولت آمریکا با تحسین تلاش‌های پادشاهی سعودی در این زمینه، آمادگی خود را برای حمایت نظامی، امنیتی و کمک به سعودی در زمان لزوم، اعلام کرد.

تاثیر پادشاهی سعودی بر سیاست آمریکا در دوره ترامپ

روزنامه نیویورک تایمز گزارش کرده است که کاخ سفید خلاصه‌ای از سیاست خارجی که در دستور کار دولت جدید آمریکا، در خاورمیانه و تاثیر پادشاهی سعودی بر سیاست خارجی آمریکا در منطقه منتشر کرده است. سیاست‌های ترامپ درباره روابط اسرائیل و فلسطین روند کندتری به خود گرفته است و دونالد ترامپ به دلیل عواقب امنیتی محتمل، فعلا از انتقال سفارت آمریکا از تل آویو به قدس صرف نظر کرده است. ترامپ همچنین خواستار توقف شهرک‌سازی اسرائیل در سرزمین‌های فلسطینی شد.

پادشاهی سعودی پیش از این بارها اعلام کرده بود، عادی‌سازی روابط با اسرائیل منوط به یافتن راه حلی برای بحران فلسطین و از جمله قدس شرقی است.

کاخ سفید بر اهمیت راهبردی همکاری برای مبارزه با داعش تاکید کرده است. این اولین بار است که دولت آمریکا از این گروه با نام عربی "داعش" یاد می‌کند. پیش از این دولت آمریکا از نام انگلیسی ISISS برای اشاره به این گروه استفاده می‌کرد. کاخ سفید همچنین بر ضرورت استمرار روابط طبیعی بین آمریکا و پادشاهی سعودی تاکید کرد. این روابط در پی توافق اتمی دولت آمریکا با تهران در دوره ریاست باراک اوباما به سردی گرائیده بود.