.
.
.

روند محاکمه‌های علنی متهمان در پرونده‌های تروریستی در سعودی

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

حکم اعدام ۴۷ محکوم در پرونده‌های تروریستی در سعودی، شنبه ۲ ژانویه اجرا شد. از سال‌ها پیش سعودی پی گرد قضایی گروه‌های تروریستی به ویژه القاعده و هوادارنش را آغاز کرده است. تکمیل تشریفات قضایی یک دهه کامل طول کشید و یکی از راه‌های مقابله با تروریسم در سعودی است.

آن گونه که منصور القفاری سخنگوی وزارت دادگستری سعودی اعلام کرد، روند محاکمه متهمان در پرونده‌های تروریستی، بدین ترتیب است:

دستگیر شدگان نخست بازجویی می‌شوند و تحقیقات لازم درباره آن‌ها انجام می‌شود تا اسناد و مدارک کافی برای احاله پرونده آن‌ها به دادگاه آماده شود.

سپس محاکمه‌ها به صورت علنی آغاز می‌شود. محاکمه‌های علنی در دادگاه کیفری که به صورت ویژه و تخصصی برای محاکمه دستگیر شدگان امنیتی تاسیس شد، بسیار طول کشید. دادگاه‌های متخصص در سطح دادگاه بدوی، دادگاه تجدید نظر و دادگاه عالی تاسیس شده‌اند.

این دادگاه ویژه بررسی جرایم تروریستی است که هدف از آن اخلال در نظم عمومی، برهم زدن امنیت جامعه و ثبات کشور و در معرض خطر قرار دادن وحدت ملی‌اش است.

این دادگاه‌های ویژه و متخصص، دستور العمل‌های خاصی ندارند بلکه تابع تمام قوانین دادرسی که در تمام محاکمه‌های کیفری‌ها اجرا می‌شود. تاسیس دادگاه ویژه تنها برای دقت بیشتر در پرونده‌های تروریستی و نگاه کار‌شناسی به آن‌ها است. از این رو متهمان در این دادگاه‌ها از تمام ضمانت‌های قضایی برخوردار است.

خبرنگاران اجازه حضور در جلسات محاکمه را می‌یابند همانگونه که در محاکمه‌های گذشته که منتهی به احکام اعدام اجرا شده شد، حضور یافتند و جریان جلسات را در رسانه‌ها منعکس کردند. در این جلسات بستگان قربانیان و متهمان حضور یافتند.

از جمله ضمانت‌هایی که متهمان در این دادگاه یافته و می‌یابند، حق دفاع و داشتن فرصت کافی برای دفاع از خود را داشته و دارند. دادگاه تا زمانی به محاکمه‌ها ادامه می‌دهد که طرف‌های دعوا بگویند تمام اسناد و دلایل خود را ارائه داده‌اند همانگونه که در محاکمه‌های پیشین صورت گرفت.

در این دادگاه‌ها، متهمان حق انتخاب وکیل داشتند و نخستین محاکمه‌هایی بودند که در آن‌ها کمک قضایی ارائه شد، بدین معنی که اگر متهمی توانایی تعیین وکیل مدافع نداشت، وزارت دادگستری ملزم شد وکیلی برایش بیاورد که خود او انتخاب کرده بود. همه این ضمانت‌ها در محاکمه متهمان در پرونده‌های تروریستی فراهم شد.

در این محاکمه‌ها ابتدا در دادگاه بدوی، سه قاضی پرونده را بررسی کردند، بعد از آن پس از صدور حکم بدوی، پرونده به دادگاه تجدید نظر رفت و پنج قاضی آن به علاوه احکام صادره را بررسی کردند. بعد هم پرونده به دادگاه عالی رفت و مورد بررسی پنج قاضی دیگر قرار گرفت. طبق قانون، احکام اعدام حتی اگر متهم در خواست تجدید نظر نکند، پرونده به دادگاه تجدید نظر و دادگاه عالی می‌رود همانگونه که در محاکمه‌های صورت گرفته رفت.

ادامه حملات تروریستی، زیاد بودن شمار هسته‌های تندرو و دست داشتن اعضایشان در حملات تروریستی متفرق، از جمله دلایل طولانی شدن محاکمه بعضی از افراد بود.

دادگاه شماری از متهمان را که دادستانی خواستار زندانی شدن آن‌ها بود، تبرئه کرد. حکم برخی از اعدام به زندان کاهش یافت. برخی دیگر نیز دادگاه دستور پرداخت پول به آن‌ها را برای جبران روزهای بازداشتشان صادر کرد.