.
.
.

طرح جنجالی «استان خوزستان جنوبی» در مجلس اعلام وصول شد

کنشگران و فعالان مدنی خوزستانی این طرح را در راستای سیاست‌های امنیتی جمهوری اسلامی برشمرده‌اند

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

مجتبی یوسفی، نماینده اهواز از اعلام وصول طرح تشکیل استان «خوزستان جنوبی» در مجلس ایران خبر داد.

به گزارش خبرگزاری «ایرنا»، یوسفی، عضو هیئت رئیسه مجلس یک‌شنبه 24 مرداد وصول طرح تشکیل استان خوزستان جنوبی با مرکزیت شهرستان آبادان را اعلام کرد.

در متن این طرح پیشنهادی، استان خوزستان جنوبی شامل شهرستان‌های آبادان، خرمشهر، ماهشهر، امیدیه، هندیجان، بهبهان، رامهرمز، آغاجاری و رامشیر خواهد بود.

در سال‌های اخیر پیشنهاد تقسیم خوزستان به دو تا سه استان (خوزستان شمالی، مرکزی و جنوبی) مطرح شد که بر اساس این پیشنهاد، اهواز مرکز استان خوزستان مرکزی، آبادان مرکز خوزستان جنوبی و شوشتر یا دزفول مرکز خوزستان شمالی خواهد بود.

طرح ایجاد استان خوزستان جنوبی با مرکزیت آبادان سال گذشته توسط محمد مولوی، نماینده آبادان در مجلس ایران پیشنهاد شد. در متن این طرح، «استفاده بهینه از استعدادهای سرشار مادی و متنوع و زیرساخت‌های گسترده جنوب غرب استان خوزستان» به‌عنوان علت پیشنهاد آن مطرح شده است.

بر اساس طرح مذکور، دولت مکلف شده بنا به بندهای قانونی مختلف «با هدف صرفه‌جویی در هزینه‌های عمومی، حذف دستگاه‌های موازی و چابک‌سازی تشکیلات نظام بدون افزایش پست‌های سازمانی موجود در استان، نسبت به تقسیم منابع و امکانات استان خوزستان بر مبنای تقسیمات جدید و متناسب با جمعیت اقدام کند.»

طرح امنیتی

از سویی، لفته احمدنژاد، نماینده خرمشهر در مجلس ایران در خصوص طرح استان خوزستان جنوبی گفت: «طرح خوزستان جنوبی بر اساس زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های موجود در منطقه مطرح شد و از نظر اقتصادی و امنیتی توجه پذیر است.»

او در خصوص این طرح مدعی شد: «تقسیم استان بزرگ خوزستان به دو بخش شمالی و جنوبی فرصتی مناسب برای توسعه تخصصی بخش‌های مختلف استان است که فرصتی برای رشد نداشته‌اند.»

این نماینده با بیان اینکه نمایندگان خرمشهر و آبادان به همراه دیگر نمایندگان استان به‌طور جدی این طرح را پیگیری می‌کنند، توضیح داد: «این اعتقاد وجود دارد که ظرفیت‌های بسیاری از مردم خرمشهر و آبادان در سال‌های گذشته مغفول مانده است که با اجرای این طرح از بالقوه به بالفعل تبدیل می‌شود.»

با این وجود کنشگران سیاسی و مدنی استان خوزستان ابعاد امنیتی این طرح را فراتر از توجیهات اقتصادی آن می‌دانند.

استان خوزستان اخیرا شاهد اعتراضات گسترده علیه سیاست‌های ناکارآمد دولتی به‌ویژه سیاست‌های انتقال آب، کوچ اجباری مردم عرب و تغییر بافت جمعیتی این استان بود. این اعتراضات با خشونت نیروهای امنیتی مواجه شد که طی آن شمار زیادی از معترضان کشته، زخمی و بازداشت شدند. روزنامه «همشهری»، فقط شمار بازداشت‌شدگان شهر سوسنگرد را 300 نفر تخمین زده است.

سه دلیل توجیه طرح

در طرح تقسیم استان خوزستان، مانند دیگر طرح‌های تقسیم استان‌ها، موافقان سه دلیل «حذف بروکراسی»، «مرکززدایی» و «رفع محرومیت‌ها» را دلایل عمده این طرح عنوان کرده‌اند.

ناظران بر این باورند که ایجاد استان‌های جدید نه تنها به کاهش بوروکراسی نمی‌انجامد، بلکه با تشکیل این استان‌ها می‌بایست تمام نظام اداری استانی را برای استان‌های جدید ایجاد کرد که آشکارا باری جدید به سیستم اداری تحمیل می‌کند. این منتقدان می‌گویند که طراحان ایجاد استان‌های جدید به‌ویژه در خوزستان به دنبال ایجاد مقام‌های سازمانی جدید برای خود و نزدیکان خویش هستند و دغدغه حل مشکلات مردم تنها بهانه‌ای برای ارتقا اداری آنها و کسب بودجه‌های کلان جهت منافع شخصی آنان است.

کارشناسان همچنین تشکیل استان‌های جدید را خلاف ایده «مرکززدایی» می‌دانند. آنها تاکید می‌کنند که مرکززدایی با واگذاری «روندهای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری» از تهران به مردم بومی هر استان و تخصیص درآمدهای استانی به مردم آن استان‌ها میسر می‌شود. این منتقدان تصریح می‌کنند که به‌جای تقسیم «جغرافیای یک‌پارچه» استان‌ها و ایجاد جدایی میان مردمی با فرهنگ همگن و مشابه، بهتر است از فرایندهای سیاسی و اقتصادی در پایتخت مرکززدایی شود.

دغدغه رفع محرومیت‌ها با ایجاد استان‌های جدید نیز به‌شدت از سوی منتقدان رد شده است. منتقدان می‌گویند که خوزستان در حال حاضر یکی از سه استان اول دریافت اعتبارات در ایران است اما به‌دلیل «فساد مقامات و نظام اداری»، «غیر بومی بودن قریب به اتفاق مسئولان محلی» و «وجود سیاست‌های ویرانگر بالادستی» این بودجه‌های هنگفت نه تنها تغییری در شرایط ایجاد نکرده بلکه فقر و محرومیت را نهادینه کرده است. آنها به سیاست‌های «ممنوعیت سرمایه‌گذاری در غرب خوزستان»، «طرح‌های انتقال آب و سدسازی» و «برنامه‌های تغییر بافت جمعیتی» اشاره می‌کنند و تاکید دارند که تقسیم خوزستان هیچ تغییری در این سیاست‌ها ایجاد نخواهد کرد.

استاندار ویژه خوزستان

طی هفته گذشته گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر انتخاب «محسن رضایی» به‌عنوان استاندار ویژه خوزستان مطرح شد. وی با شایعه خواندن این امر در توییتر خود نوشت: «به شایعات غیرواقعی این روزها توجه نکنید. رهبرم سوال کردند که نظرت برای آینده چیست؛ بنده هم گفتم من سرباز جنابعالی هستم، هرجایی که شما ماموریت بدهید به آن عمل می‌کنم».

با این وجود، بسیاری از کنشگران با استناد به خاطرات هاشمی رفسنجانی، محسن رضایی را طراح اصلی تقسیم استان خوزستان با توجیهات کاملا امنیتی در راستای آنچه برخورد با «تحرکات تجزیه‌طلبانه» نامیده می‌شود، عنوان کرده‌اند.