.
.
.

برجسته‌ترین ایستگاه‌های 13 سال مناقشه اتمی ایران و جهان

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

برجسته ترین ایستگاه های بحران اتمی ایران که از سال 2003 آغاز شده از این قرار است:

نیروگاه های محرمانه: 2002 تا 2004:

پس از آن که ماه اوت سال 2002 دو نیروگاه محرمانه ایران در نطنز و اراک کشف شد، تهران با بازرسی آژانس بین المللی انرژی اتمی از این نیروگاه ها موافقت کرد. بازرسان آژانس بر آثار اورانیوم غنی سازی شده دست یافتند و برای ایران مهلتی تا سپتامبر 2003 برای پاسخگویی به سوال ها تعیین کردند.

21 اکتبر 2003، ایران تعهد داد تا فعالیت های غنی سازی اورانیوم خود را به حال تعلیق در آورد. این تعهد در جریان سفر بی سابقه وزرای امور خارجه فرانسه، آلمان و بریتانیا به تهران داده شد. توافقی در این زمینه 7 نوامبر 2004 به امضا رسید.

غنی سازی به نسبت 3.5 درصد و تحریم ها از سال 2005 تا 2008

8 اوت 2005 ایران با ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد، فعالیت های اتمی خود را در نیروگاه نطنز از سر گرفت. از این رو اروپایی ها مذاکرات با ایران را قطع کردند.

پنج کشور عضو شورای امنیت سازمان ملل متحد (آمریکا، بریتانیا، فرانسه، روسیه و چین) اواخر ژانویه 2005 تصمیم می گیرند تا پرونده ایران را به شورای امنیت احاله دهند. ایران جامعه جهانی را به چالش می کشد و 11 آوریل برای نخستین بار اعلام می کند که موفق به غنی سازی اورانیوم به نسبت 3.5 درصد شده است. 21 اوت نیز آغاز به کار نیروگاه آب سنگین اراک اعلام می شود.

23 دسامبر، سازمان ملل متحد نخستین تحریم های خود را که بعدها به مرور تشدید شد، علیه ایران اعمال کرد. اینها علاوه بر تحریم هایی است که آمریکا و اتحادیه اروپا به صورت یکجانبه بر ایران تحمیل کردند.

مذاکرات بی نتیجه از سر گرفته می شود تا این که سال 2007 ایران اعلام کرد نصب و راه اندازی 3 هزار سانترفیوژ برای غنی سازی اورانیوم را پشت سر گذاشت؛ این تعداد نمادین بود چرا که از لحاظ نظری امکان تولید مواد اولیه ساخت بمب اتمی را فراهم می کند. ایران سپس این شمار از سانترفیوژهای فعال را به بیست هزار رساند.

غنی سازی 20درصدی و تحریم های اروپا

در سال 2009 باراک اوباما رئیس جمهوری جدید آمریکا، دست خود را به سمت ایران دراز می کند و خواستار تلاش برای پشت سر گذاشتن 30 سال دشمنی می شود. این در حالی است که 9 آوریل، ایران اعلام تولید سوخت هسته ای در نیروگاه اتمی نطنز می کند. 25 سپتامبر، اوباما، رئیس جمهوری فرانسه و نخست وزیر بریتانیا، ساخت نیروگاه اتمی سری در ایران در فوردو را محکوم می کنند.

9 فوریه 2010 پس از شکست توافق در مذاکرات اتمی، ایران غنی سازی اورانیوم به نسبت 20 درصد را در نطنز آغاز می کند.

23 ژانویه 2012، اتحادیه اروپا اموال بانک مرکزی ایران را بلوکه و صنعت این کشور به همراه 15 شخصیت حقیقی و حقوقی را را 1 ژوئیه تحریم می کند. پس از آن 15 آوریل، مذاکرات میان ایران و گروه 1+5 از سر گرفته شد.

توافق اولیه در 2013

حسن روحانی رئیس جمهوری جدید ایران در سال 2013 موافقت رهبر این کشور را برای آغاز مذاکرات اتمی به دست می آورد. از این رو واشینگتن و تهران مذاکرات محرمانه ای در عمان انجام می دهند.

27 سپتامبر در نیویورک، با یکدیگر تلفنی گفت و گو می کنند؛ این رویداد از سال 1979 بی سابقه بود. این تماس تلفنی پس از نخستین دیدار وزرای امور خارجه ایران و گروه 1+5 صورت گرفت.

24 نوامبر، مذاکرات در ژنو به توافق موفقت 6 ماهه ای رسید که فعالیت های اتمی ایران را در مقابل تعلیق بخشی از تحریم های اعمال شده علیه این کشور، انجامید.

تمدید مذاکرات 2004

مذاکرات به منظور دست یابی به توافق نهایی، 18 فوریه 2014 در سطوح مختلف از سر گرفته می شود اما با وجود تمام تلاش های دیپلماتیک گسترده، شکست می خورد. مدت زمان اجرای توافق موقت دوبار و در مجموع برای 11 ماه تمدید شد.

همزمان با تمدید توافق موقت، ایران روز 27 آوریل تعدیل نیروگاه آب سنگین اراک را برای محدود کردن تولید پلوتونیوم اعلام کرد.

آغاز مسیر دست یابی به توفاق نهایی در 2015

آوریل 2015 مذاکره کنندگان که بارها مذاکرات خود را تمدید کردند، به تفاهمنامه ای در لوزان سوئیس دست یافتند که چارچوب توافق نهایی را مشخص می کند.

سرانجام پس از 21 ماه از مذاکرات و آخرین دور از گفت و گوها که 17 روز به طول انجامید، روز 14 ژوئیه 2015، دست یابی به توافق نهایی میان ایران و گروه 1+5 اعلام شد. هدف از این توافق تضمین صلح آمیز بودن برنامه اتمی ایران در مقابل کاهش تحریم های اعمال شده علیه این کشور است.