آیا معمای قبر معمر قذافی در اعماق صحرا فاش می‌شود؟

دکتر مصطفی الفتوری، نویسنده و آکادمیک لیبیایی: جنایت ترور معمر قذافی بزرگترین فاجعه‌ای است که به نظر می رسد به نفرینی تبدیل شده که دامنگیر لیبی و مردم آن شده است

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:
فعال‌سازی حالت خواندن
100% Font Size
6 دقيقه (Reading time)

هر سال همزمان با سالگرد قتل معمر قذافی، رهبر سابق لیبی، حامیانش سوالاتی را درباره چرایی پنهان نگه داشتن راز مکان دفن او مطرح می‌کنند. به نظر می‌رسد که انصراف سیف الاسلام، پسر قذافی، از ادامه فعالیت در «کنفرانس ملی فراگیر برای آشتی ملی» که قرار بود در 28 آوریل آینده در شهر سرت برگزار شود، در راستای برآورده نشدن همین خواسته‌ هواداران قذافی باشد.

در پی قیام سال 2011 و سقوط برخی شهرهای لیبی و آغاز حملات هوایی ناتو به نیروهای هوادار قذافی با هدف حمایت از مخالفان، او با برخی طرفدارانش از طرابلس به سرت گریخت.

قذافی سرانجام غرق در خون در مخفیگاهی در داخل یک سوله بزرگ در شهر سرت پیدا شد و با ضرب و شتم و جسدی خونین به اسارت درآمد. مخالفن او ر از موهای سرش کشیده، در حالی که عده زیادی دورش فریاد می زدند: «قذافی را دستگیر کردیم.. ظالم را اسیر کردیم.»

قذافی و فرزندش المعتصم بالله زنده به دست مخالفان مسلح افتادند و تصاویر ویدیویی از دستگیری آنان نیز منتشر شد اما بعد آنها را بگونه‌ای فجیع به قتل رساندند و جنازه‌هایشان را در ملاء عام به نمایش گذاشتند.

این آخرین صحنه از زندگی قذافی با سابقه بیش از چهار دهه حکمرانی بر لیبی بود که در 20 اکتبر سال 2011، در نهایت جسدش در یخچال یک فروشگاه سبزیجات در شهر مصراته (غرب لیبی) نشان داده شد و پس از آن مخفیانه در جایی در اعماق صحرا دفن شد.

شیخ علی ابوسبیحه، رئیس تیم سیف الاسلام قذافی برای مشارکت در کنفرانس آشتی ملی، در مصاحبه‌ای با روزنامه «الشرق الاوسط» گفت: «ما قبلاً از شورای ریاست جمهوری خواسته بودیم که با انجام اقدامات متعدد از جمله کشف قبر قذافی و همراهانش، برای پیشبرد روند آشتی ملی حسن‌نیت نشان دهند اما بی‌پاسخ ماندیم.»

به گفته ابوسبیحه، مقامات لیبی برای کاهش فشارهای بین المللی بر خانواده قذافی که در خارج از کشور آواره شده‌اند، تلاش نکردند.

وفاداران رژیم سابق از اینکه دشمنان قذافی قبر او را مخفیانه در صحرای مصراته نگه داشتند ضمن ابراز تعجب می‌گویند این کار جز با قصد انتقام از خانواده و دوستداران او معنای دیگری ندارد.

قذافی و همسرش صفیه  در مراسم ازدواج یکی از نزدیکان او
قذافی و همسرش صفیه در مراسم ازدواج یکی از نزدیکان او

طرفداران رژیم سابق خواستار کشف قبر قذافی، پسرش معتصم و ابوبکر یونس وزیر دفاع هستند. به گزارش رسانه های محلی، محمود عبدالحمید، برادرزاده قذافی، برخی جزئیات دفن این سه جسد را فاش کرد و گفت: «پس از مراسم غسل و ادای نماز میت بر این سه جسد، آنان را شبانه با خودرویی حمل کرده و حدود یک ساعت و نیم به مکانی در عمق صحرای مصراته برده شدند».

به گفته او، حتی افراد مسلحی که مسئول حراست اجساد ربودند از نگاه کردن به دو طرف جاده منع شدند تا مشخصات جاده و مکان را ندانند.

جمال الفلاح، رئیس سازمان توسعه سیاسی لیبی، در رابطه با آنچه برای جنازه قذافی و همراهانش رخ داد، گفت که روند دفن اجساد و محرمانه نگه داشتن آنها کاری غیر انسانی است صرف نظر از اینکه او شخص مدفون رهبر یا رئیس دولت بود یا نه. آنها باید به خانواده و دوستداران خود تحویل داده می‌شدند تا بر آنها نماز خوانده وسپس دفن کنند.»

قذافی و خانواده اش
قذافی و خانواده اش

الفلاح افزود: «حامیان جریان اسلام سیاسی که مخالف رهبر فقید لیبی بودند، ماجرای پنهان کردن قبر او را تدارک دیدند زیرا بیم ان را داشتند که این قبر به زیارتگاه یا مکان تجمع حامیان قذافی تبدیل شود، اما این یک توجیه ضعیف و خنده‌دار است که اذهان مردم لیبی را به باد تمسخر گرفته است.»

صلاح بادی، رهبر گروه شبه نظامی موسوم به «تیپ الصمود» در مصراته که در سطح بین المللی مورد تعقیب است و یکی از شرکت‌کنندگان در مراسم خاکسپاری قذافی، پسرش و وزیر دفاع است، پیشتر گفته بود که او آماده است تا مکان دفن اجسادرا فاش کند .

به گفته بادی، این کار را زمانی انجام می‌دهد که شخصیت‌های بزرگ شهرهای لیبی باهم توافق کنند.

صلاح بادی تروریست تحت پیگرد جهانی
صلاح بادی تروریست تحت پیگرد جهانی

صلاح بادی پیشتر درباره شب کشته شدن قذافی گفته بود که او به تنا=هایی این سه جسد را دفن نکرد، بلکه گروه دیگری نیز همراهش بودند که در غسل و کفن کردن و نماز خواندن بر آنها شرکت کردند که از جمله آنها شیخ خالد تنتوش بود.»

او در ادامه گفت: «وقتی خاکسپاری تمام شد، هیئتی از شهر سرت نزد ما آمدند و پیکر معمر قذافی را می‌خواستند، اما به آنها گفتیم ما هم جنازه عمر المحیشی، یکی از مخالفان قذافی می ‌خواهیم که در زمان او کشته شده و جسدش را تحویل ندادند».

در همین حال ناصر الهواری، فعال حقوق بشر لیبیایی، از حق خانواده قذافی برای اطلاع از محل قبر او دفاع کرد و در گفت‌وگویی با الشرق الاوسط گفت: «زمان کینه‌ها و تسویه حساب‌ها گذشته و امروز دوره آشتی و هماهنگی و ساختن کشور است که در آن باید ارزش‌های آزادی، عدالت و برابری حاکم شود.»

به گفته الهواری تا حالا هیچ رهبری در جهان عرب نیست که کشته شده و قبرش نامشخص مانده، این اتفاق فقط در لیبی رخ داده است. در تاریخ معاصر در هیچ جایی دفن مخفیانه رهبری ثبت نشده است».

دکتر مصطفی الفیتوری، نویسنده و اکادمیسن لیبیایی درباره قتل قذافی گفت:«جنایت ترور معمر قذافی بزرگترین فاجعه‌ بود که به نظر می رسد به نفرینی تبدیل شده که دامنگیر لیبی و مردم آن شده است».

او در مصاحبه‌ای با روزنامه الشرق الاوسط گفت: «بزرگترین جنایت، افشا نکردن قبر اوست، زیرا کسانی که او را ترور و دفن کردند از میزان محبوبیت او آگاهند. به همین دلیل قبرش را پنهان کردند تا برای اکثریت لیبیایی‌ها به زیارتگاه تبدیل نشود».

بیشترین بازدید موضوعات مهم

بیشترین بازدید