.
.
.

عبدالقادر خان «پدر بمب اتمی پاکستان» درگذشت

عبدالقادر خان در یک برنامه تلویزیونی به فروش تکنولوژی هسته‌ای به کشورهایی همچون کره‌شمالی و ایران اعتراف کرده بود

منتشر شده در: آخرین به روزرسانی:

عبدالقادر خان، فیزیک‌دان هسته‌ای و پدر «بمب اتمی پاکستان»، بر اثر بیماری کرونا در اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان درگذشت.

به گزارش «سی‌ان‌ان»، عبدالقادر خان که ماه گذشته به کووید-19 مبتلا شده بود، یک‌شنبه 10 اکتبر، در «بیمارستان نظامی» و در سن 85 سالگی درگذشت.

او در سال 1936 در بوپال هند بریتانیا به دنیا آمد. پس از جدایی پاکستان از هند، خانواده او به شهر کراچی در پاکستان مهاجرت کردند.

او پس از تحصیل در چهار کشور پاکستان، آلمان، هلند و بلژیک توانست دکترای خود را در رشته مهندسی متالورژی دریافت کند.

خان به دلیل ایفای نقش کلیدی در مجهزکردن پاکستان به سلاح هسته‌ای، به عنوان یک «قهرمان ملی» در کشور خود شناخته می‌شود. با این وجود در نگاه غربی‌ها او یک فرد «خطرناک» بود.

عبدالقادر خان در یک برنامه تلویزیونی به فروش تکنولوژی هسته‌ای به کشورهایی همچون کره‌شمالی و ایران اعتراف کرده بود. مقامات پاکستانی به درخواست ایالات متحده، وی را در سال 2004 تحت حبس خانگی قرار دادند.

پرویز مشرف، نخست‌وزیر وقت پاکستان در سال 2009 او را مورد عفو قرار داد اما از نزدیک تحت نظارت نیروهای امنیتی پاکستان قرار گرفت.

وزارت خارجه ایالات متحده در همان سال گفته بود که خان یک «شبکه بین‌المللی گسترده برای گسترش تجهیزات هسته‌ای و دانش فنی مربوط به آن» را رهبری می‌کرد.

به گفته وزارت خارجه آمریکا، اقدامات این شبکه «چشم‌انداز گسترش سلاح‌های هسته‌ای را تغییر داده و پیامدهای ماندگاری برای امنیت بین‌المللی داشته است.»

علی‌اکبر ولایتی، وزیر خارجه وقت ایران برای خرید نخستین نمونه‌های سانتریفیوژ «پی-1» به پاکستان سفر کرد و زمینه انتقال این نمونه‌ها به ایران را فراهم آورد.

محمد البرادعی، رئیس وقت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از او به عنوان «فروشگاه اتمی» نام برده بود.

به‌رغم درخواست‌های مکرر مقامات غربی و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، پاکستان هرگز اجازه نداد که بازرسان خارجی، عبدالقادر خان را مورد پرسش قرار دهند.

عمران خان، نخست وزیر پاکستان در واکنش به خبر مرگ او در توییتی نوشت: «به دلیل مشارکت مهم او در مجهز کردن پاکستان به سلاح هسته‌ای، او در بین ملت ما چهره‌ای محبوب بود.»