فوری

پخش زنده

دستکاری رویاها امکان‌پذیر می‌شود

منبع: دبی-العربیه.نت فارسی

در حالی که رویاپردازی بی‌حد و حصر در حال حاضر برای ما مانند داستان‌های علمی- تخیلی است، اما تحقیقات جدید نشان می‌دهد که علم در حال تحولِ کنترل رؤیاها چیزی فراتر از تخیل است – و پردازش اطلاعات در هنگام خواب می‌تواند مهندسی شود.

به گزارش نشریه Consciousness and Cognition در این راستا تیمی به سرپرستی دانشکده علوم اعصاب آدام هار هورویتتس از «ام‌آی‌تی» به بررسی این موضوع پرداختند که چگونه یک وسیله الکترونیکی پوشیدنی-موسوم به دورمیو – که محققان آن را «دستگاه رویاساز هدفمند (تی‌دی‌آی) نامیده‌اند، در طول مرحله اول خواب که در آن فرد یک حالت آگاهی مرزی به نام فلج خواب را تجربه می‌کند، می‌تواند رویاهای فرد را تغییر دهد.

هار هوروویتس در این خصوص گفت: «این حالت ذهنی کاملاً سه بُعدی، رها، انعطاف‌پذیر و انشعاب‌پذیر است.» درست مثل این است که رخنه‌ای در سطح سرگردانی ذهن به وجود آورده و آن را در رؤیایی بی‌حد و حصر غوطه‌ور کنید؛ ذهن فرد را تحت فشار قرار داده و آن را با احساسات جدید احاطه نمایید.

فلج خواب بسیاری از احساسات و رویاهای خواب، حرکت سریع چشم در خواب (آر‌ایی‌ام) ا ایجاد می‌کند، اما یک تفاوت مهم در اینجا وجود دارد: مردم هنوز هم می‌توانند صداهای اطراف را بشنوند و پردازش کنند، زیرا آنها در حال انتقال از حالت بیداری به حالت خواب هستند؛ و همین خصیصه حسی بسیار مهم باعث می‌شود که بتوان از دستگاه رویاساز استفاده کرد.

تقریباً مانند روش آزمایشی مشابه موسوم به فعال‌سازی مجدد حافظه هدفمند (تی‌ام‌آر) که با انتقال یک سری علایم در هنگام خواب باعث فعال شدن یک سری خاطرات خاص می‌شد، تی‌دی‌آر ممکن است برنامه‌هایی مانند ابزارهای یادگیری داشته باشد که می‌توانند باعث تقویت حافظه شود، علاوه بر این این دستگاه یک مزیت خاص دارد: مانند دستکش حس‌گر بر روی مچ دست نصب می‌شود.

وقتی فردی که این دستگاه را به دست کرده در حال خوابیدن است، نشانه‌های صوتی از طریق یک برنامه مرتبط پخش می‌شوند، مانند «لطفا به یک درخت فکر کنید» (موضوع رؤیایی که در آزمایشی، با 49 شرکت‌کننده به کار گرفته شده سنسورهای دورمیو به دنبال داده‌های فیزیولوژیکی هستند تا با استفاده از آنها سیگنال‌های لازم را به مغز فردی که خوابیده ارسال کنند، در این مرحله سیستم افراد را کمی بیدار نگه می‌دارد و از آنها می‌خواهد تا در هنگام خواب، آنچه را که در ذهنشان می‌گذرد بگویند، این گزارش‌های کلامی از رؤیاها توسط برنامه ضبط می‌شود.

پس از یک وقفه کوتاه، آنها دوباره به خواب می‌روند – اما فقط برای مدت کوتاهی در حالت خواب باقی می‌مانند و در واقع دوره متناوبی از رویابینی، بیداری و ضبط اصوات، در حالت فلج خواب انجام می‌شوند. محققان در مقاله خود توضیح دادند: «دستگاه رویاساز هدفمند یا همان پروتکل فعال‌سازی خاطرات در هنگام خواب به شکلی است که منجر به ادغام حافظه هدفمند یا خاطرات مرتبط با محتوای رؤیاها می‌شود. هدف از مطالعه حاضر، ارزیابی توانایی دورمیو در شناسایی دورهٔ شروع خواب و دستکاری موفقیت‌آمیز فلج خواب از طریق گزارشات کلامی قبل از خواب بود.»

در حالی که سیستم اولیه هنوز در دست اصلاح است، نتایج تجربی نشان می‌دهد که به نظر می‌رسد این دستگاه با موفقیت بر روی رؤیاها تأثیر بگذارد و می‌تواند محتوای رؤیاها را تا حد زیادی ثبت نماید. هنگامی که دورمیو شرکت‌کنندگان را ترغیب کرد تا قبل و در طول وضعیت بین خواب و بیداری به درخت فکر کنند، 67٪ از گزارش‌های رؤیایی که توسط برنامه ثبت شده بودند، به درخت اشاره داشتند.

یکی از شرکت‌کنندگان در گزارش کلامی که پس از بیدار شدنش از خواب ثبت شده بود، گفت: «رؤیای من در مورد یک درخت بود. من ریشه‌های درخت را دنبال می‌کردم و ریشه‌ها مرا به مکان‌های مختلف می‌بردند. من می‌توانستم صدای ریشه‌های درخت را که همچون انرژی خاصی بود بشنوم گویی که آنها مرا جابه‌جا می‌کردند.»

در مقابل، در گزارش‌های گروه کنترل – که فقط از آنها خواسته شده بود افکار خود را کنترل کنند – تقریباً هیچ اشاره‌ای به درختان نشده بود.

محققان علاوه بر شکل‌دادن رویاهای افراد، می‌توانند از سیستم دورمیو و پروتکل رویاساز خود برای تکنیک‌های مختلف یادگیری شامل یکپارچه‌سازی حافظه مبتنی بر خواب استفاده کنند – یا از آن بعنوان ابزاری برای کمک به افزایش خلاقیت و حل مسئله استفاده نمایند، یا مردم را وادار کنند تا به وضوح وضعیت فلج خواب خود را به یاد بیاورند.

هار هوروویتس در پایان سخنانش بیان داشت: «به نظر می‌رسد خواب دیدن در مورد یک موضوع خاص، مزایای زیادی مانند خلاقیت داشتن در رابطه با آن موضوع را به همراه خواهد داشت. این امر با توجه به وجود چهره‌های تاریخی مانند «مری شلی» یا «سالوادور دالی» که از رویاهای خود در زندگی حقیقیشان الهام گرفته بودند، شگفت‌آور نیست. تفاوت اینجاست که ما این رویاهای مفید و خلاقانه را به صورت هدفمند به افراد القا خواهیم کرد.

تبلیغات

برگزیده های کاربران